Бичил мэдээ
Шинэ мэдээ
Их уншигдсан
АУДИО
ABBA - I Do, I Do, I Do, I Do
АРХИВ
May 2026
| Su | Mo | Tu | We | Th | Fr | Sa |
|---|---|---|---|---|---|---|
 | Монгол | 12.00% |
 | Австрали | 3.6% |
 | Швейцарь | 0.0% |
 | Канад | 2.25% |
 | Япон | 0.50% |
 | БНХАУ | 3.0% |
 | Англи | 4.00% |
 | АНУ | 3.75% |
 | ЕХУ | 2.15% |
| Su | Mo | Tu | We | Th | Fr | Sa |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Монгол | 12.00% |
| Австрали | 3.6% |
| Швейцарь | 0.0% |
| Канад | 2.25% |
| Япон | 0.50% |
| БНХАУ | 3.0% |
| Англи | 4.00% |
| АНУ | 3.75% |
| ЕХУ | 2.15% |
"Жи Пи Морган" (Цаашид JP Morgan гэх . . . ҮГ.МН) банк 3-р сарын 25-нд гаргасан тайландаа АНУ-ын цахилгаан эрчим хүчний сүлжээ хэт хуучирсан нь "үндэсний аюулгүй байдал"-д заналхийлэх хэмжээнд хүрсэн гэж анхааруулсан байна.
Тус тайланд, олон арван жилийн настай дэд бүтэц нь:
Цаг агаарын эрс тэс үзэгдэл
Кибер халдлага
Геополитикийн хурцадмал байдал
зэрэг олон төрлийн аюулд ихээхэн эмзэг болсон гэдгийг онцгойлон сануулжээ.
Энэхүү тайланг тус банкны Уур амьсгалын зөвлөх үйлчилгээний тэргүүн Сара Капник бичсэн байна.
Энэхүү анхааруулга нь зөвхөн эрсдэлийг хөндсөн хэрэг биш бөгөөд томоохон хөрөнгө оруулалтын боломжийг давхар онцолсон таамаглалтайгаар нийтлэгдсэн аж.
Дэлхий даяар 2026-2035 оны хооронд цахилгаан сүлжээний шинэчлэл, өргөтгөлд нийтдээ 5.8 их наяд ам.доллар зарцуулагдана.
гэж үзэж байгаа бөгөөд, ойролцоогоор 1 их наяд ам.долларыг АНУ дангаараа бүрдүүлэх төлөвтэй байна гэж JPMorgan мэдээлсэн байна.
JPMorgan яагаад цахилгаан сүлжээний эмзэг байдалд анхааруул хандуулахыг уриалсан бэ?
АНУ-ын цахилгаан эрчим хүчний сүлжээний ихэнх хэсгийг 1960-1970-аад онд барьсан бөгөөд энэ нь 60 жилийн настай болсон гэсэн үг юм. Ийм настай дэд бүтэц нь тогтмол засвар үйлчилгээ болон бүрэн солих шаардлагатай болдог. Гаднаас ирэх аюул занал—уур амьсгалын өөрчлөлтөөс эхлээд кибер халдлага, геополитикийн мөргөлдөөн хүртэл—нь хэдэн арван жилийн өмнө ийм дарамтыг даахаар тооцож бүтээгдээгүй системд улам их ачаалал өгөхөөр байгаа аж.
Капник тайландаа,
Цахилгаан сүлжээгээр таслалгүй ханган нийлүүлэх хүчин чармайлт нь зөвхөн дэд бүтцийг хамгаалах, засвар үйлчилгээ хийх асуудал биш бөгөөд эдийн засгийн хөгжил, аж үйлдвэрийн өрсөлдөх чадвар, үндэсний аюулгүй байдлын суурь үндэс болсон.
хэмээн онцолсон байна.
Энэхүү анхааруулга гарч буй цаг хугацаа санамсаргүй биш юм.
Дэлхийн эрчим хүчний эрэлт 2026-2030 оны хооронд жил бүр дунджаар 3.6 хувиар өсөх төлөвтэй байгаа нь өмнөх арван жилтэй харьцуулахад ойролцоогоор 50 хувиар илүү хурдтай өсөлт гэсэн үг юм.
Мөн хиймэл оюун ухаанд суурилсан дата төвүүд ойрын таван жилийн хугацаанд 465 тераватт-цагийн нэмэлт эрчим хүчний эрэлт үүсгэх бөгөөд энэ нь дэлхийн нийт эрэлтийн ойролцоогоор 9 хувийг бүрдүүлэхээр байна.
Тайланд AI компаниудын төлөвлөж буй дата төвүүд болон бодит цахилгаан сүлжээний хүчин чадлын хоорондох зөрүү улам нэмэгдэж байгааг онцлон дурджээ. АНУ-ын Эрчим хүчний яамны тооцоолсноор, 2030 он гэхэд AI дата төвүүдэд оргил ачааллын нэмэлт гэхэд л 100 гигаваттын хүчин чадал шаардлагатай болох аж.
Энэ дарамт аль хэдийн бодит байдал дээр илэрч эхэлжээ. 2025 оны дөрөвдүгээр улиралд АНУ-д дата төвийн нэмэлт барилгын төлөвлөгөө гуравдугаар улиралтай харьцуулахад хоёр дахин буурсан нь цахилгаан сүлжээ дээд хязгаартаа тулж байгаатай холбоотой гэж Wood Mackenzie мэдээлсэн.
Харвардын их сургуулийн эрдэмтэд 100% шүүсэн ургамлын тос нь эрүүл мэндийн тэнцвэрт байдлыг дэмждэг болохыг тогтоожээ.
Хэлэлцүүлгээр хөдөө аж ахуй, уул уурхай, зам тээврийн салбарын тоног төхөөрөмжийн хэрэгцээ шаардлагыг хэрхэн хангах болон тулгамдаж буй асуудлын талаар оролцогчид саналаа илэрхийлж, боломж, гарцыг ярилцлаа.
Мөн цахилгаан сүлжээний томоохон хөгжүүлэгчдийн капиталын зардлын өсөлт 2023 оноос хойш 2026 онд анх удаа саарах төлөвтэй байгаа бөгөөд 94 тэрбум ам.долларт хүрэх магадлалтай. Энэ нь 2025 оныхоос 58 хувиар бага үзүүлэлт юм.
JPMorgan-ийн тайланд дурдсанаар, цахилгаан сүлжээний салбарт шаардлагатай хөрөнгө оруулалтын хэмжээ асар их байна. Дэлхий даяарх сүлжээний хөрөнгө оруулалт 2020 онд 300 тэрбум ам.доллар байсан бол 2025 онд 480 тэрбум ам.доллар болж өссөн. Харин 2026-2035 оны хооронд нийт 5.8 их наяд ам.долларын хуримтлагдсан хөрөнгө оруулалт хийгдэх төлөвтэй байгаа юм.
Үүнээс ойролцоогоор 700 тэрбум ам.долларыг ухаалаг тоолуур, өгөгдлийн шинжилгээ, кибер аюулгүй байдал, автоматжуулалт зэрэг дижитал цахилгаан сүлжээний технологид зарцуулахаар төлөвлөжээ.
АНУ-ын хувьд энэ 1 их наяд ам.долларын хөрөнгө оруулалтыг ойролцоогоор:
-37 хувийг дамжуулах шугамд
-63 хувийг түгээх сүлжээнд
зарцуулахаар байна.
АНУ-д эрчим хүчний салбарт хувийн хөрөнгө оруулалт аль хэдийн нэмэгдэж эхэлсэн бөгөөд 2021 онд 3.2 тэрбум ам.доллар байсан бол 2025 онд 6.6 тэрбум ам.доллар болж өсжээ.
Европ 1.1 их наяд ам.долларын хөрөнгө оруулалт хийх төлөвтэй байгаа бол Ази-Номхон далайн бүс нутагт ойролцоогоор 2.6 их наяд ам.долларын хөрөнгө оруулалт хийгдэхээр байна. Үүний дийлэнхийг Хятад улс дангаараа бүрдүүлэх тооцоо гарсан.
JPMorgan зөвхөн тайлан гаргаад зогсохгүй өөрөө ч энэ салбарт идэвхтэй оролцож байна. 2025 оны аравдугаар сард тус банк үндэсний аюулгүй байдалд чухал ач холбогдолтой салбаруудад чиглэсэн 1.5 их наяд ам.долларын санхүүжилт, хөрөнгө оруулалтын санаачилгыг танилцуулсан бөгөөд өөрийн хөрөнгөөс 10 тэрбум ам.доллар гаргахаа амласан юм.
Энэ санаачилгын хүрээнд цахилгаан сүлжээний тэсвэртэй байдал нь хиймэл оюун ухаан, батлан хамгаалах технологи, эмийн нийлүүлэлтийн сүлжээ, чухал ашигт малтмалын хүртээмж зэрэг салбаруудтай хамт тэргүүлэх чиглэлд багтжээ.
Мөн 2025 оны арваннэгдүгээр сард JPMorgan нь Техаст байрладаг, хиймэл оюун ухааны компаниудад зориулсан байгалийн хийн микро-сүлжээ үйлдвэрлэдэг VoltaGrid компанийн 5 тэрбум ам.долларын санхүүжилтийн багцад хамтран удирдах байдлаар оролцсон байна.
Эрчим хүчний зах зээлийн хариу үйлдэл
Цахилгаан сүлжээтэй холбоотой компаниудын хувьцаа зах зээл дээр зах зээлийн дунджаас илүү өсөлт үзүүлж байгаа аж. Тухайлбал, цахилгаан сүлжээний салбарт төвлөрсөн нэгэн ETF ийн нэгж хувьцааны ханш энэ оны эхнээс 8 хувиас дээш өссөн байна.
Мөн:
GE Vernova компанийн хувьцаа 39 хувиар өссөн
Duke Energy 8.7 хувиар өссөн
American Electric Power 11.7 хувиар өссөн
байхад S&P 500 индекс ижил хугацаанд 4.2 хувиар буурсан байна.
Үүнээс гадна цахилгаан эрчим хүчний компаниуд өөрсдийн тайлан, хөрөнгө оруулагчдад зориулсан уулзалтад “тэсвэртэй байдал” (resilience) гэсэн ойлголтыг ашиглах нь 2016 оноос хойш 70 хувиар өссөн. Энэ өсөлтөөс харахад уг сэдэв хэр чухал болж байгааг харуулж байна.
